Hipnoterapia

Hipnoza to nie to, co znasz z filmów

Kiedy słyszysz słowo „hipnoza”, być może wyobrażasz sobie osobę, która wykonuje charakterystyczny gest, wypowiada kilka słów, a druga osoba natychmiast zamyka oczy
i traci kontrolę nad swoim ciałem. Tak właśnie często przedstawia się hipnozę
w filmach i programach telewizyjnych. W rzeczywistości hipnoterapia wygląda zupełnie inaczej. Nie zasypiasz, nie tracisz świadomości i nie oddajesz komuś kontroli nad sobą. Przez cały czas wiesz, co się dzieje. Możesz słyszeć terapeutę, odpowiadać na pytania, dzielić się swoimi odczuciami, a także przerwać sesję, jeśli poczujesz taką potrzebę. Hipnoterapia nie jest pokazem ani manipulacją. To sposób pracy, który pozwala skierować uwagę do wewnątrz i przyjrzeć się temu, co na co dzień może pozostawać poza Twoją świadomością.

Czy zdarza Ci się nie rozumieć własnych reakcji?

Wyobraź sobie, że ktoś wypowiada jedno konkretne słowo. Niby nic szczególnego, a Ty natychmiast czujesz złość, napięcie albo potrzebę wycofania się. Reakcja jest silniejsza, niż wymagałaby tego sytuacja.
Nie potrafisz jej zatrzymać ani zrozumieć, dlaczego właśnie te słowa wywołują w Tobie tak intensywne emocje. A może w kolejnych relacjach powtarza się podobny scenariusz? Trudno Ci zaufać, obawiasz się odrzucenia, nadmiernie analizujesz zachowanie drugiej osoby albo odczuwasz niepokój, kiedy ktoś się od Ciebie oddala. Wiesz, że chciałbyś reagować inaczej, ale sama świadomość problemu nie wystarcza, żeby coś się zmieniło. Czasami trudność nie jest tak łatwa do zauważenia. Towarzyszy Ci zmęczenie, napięcie lub wewnętrzny niepokój. Nawet kiedy wszystko wokół wydaje się w porządku, trudno Ci naprawdę odpocząć
i uwolnić się od poczucia ciągłej gotowości. A może masz poczucie, że czegoś Ci w życiu brakuje. Nie potrafisz określić, czego naprawdę chcesz, trudno Ci znaleźć swoje miejsce albo od dłuższego czasu nie czujesz satysfakcji z tego, co robisz. Bywa również, że trudności przybierają postać konkretnych lęków. Możesz obawiać się latania samolotem, jazdy windą, zamkniętych przestrzeni czy wystąpień publicznych, choć rozumiesz, że sama sytuacja nie musi stanowić zagrożenia. Każda z tych sytuacji może mieć inne podłoże. Czasami wiąże się z tym, co przeżywasz obecnie, a czasami z wcześniejszymi doświadczeniami, emocjami
i utrwalonymi sposobami reagowania, których źródeł nie potrafisz jeszcze rozpoznać. Właśnie tutaj hipnoterapia otwiera dodatkową przestrzeń do pracy. Pozwala przyjrzeć się nie tylko temu, co świadomie myślisz o swoich trudnościach, ale również emocjom, odczuciom i skojarzeniom, które mogą pozostawać poza Twoją codzienną świadomością.

Dlaczego nie zawsze wystarczy zrozumieć problem?

Możesz wiedzieć, że obecna sytuacja nie stanowi zagrożenia, a mimo to odczuwać lęk. Możesz rozumieć, że nie ma powodu do złości, a jednak reagować silnymi emocjami. Możesz świadomie chcieć odpocząć, ale nie potrafić uwolnić się od ciągłego napięcia. Dzieje się tak między innymi dlatego, że nasze reakcje nie wynikają wyłącznie ze świadomych decyzji. Wpływają na nie również emocjonalne skojarzenia, wcześniejsze doświadczenia i utrwalone sposoby reagowania. Czasami nie pamiętasz nawet, kiedy coś się zaczęło. Nie potrafisz wskazać konkretnego wydarzenia, które mogło mieć znaczenie. Jednak Twój organizm nadal może reagować tak, jakby dawne zagrożenie wciąż było obecne. Napięcie, przyspieszone bicie serca, lęk czy potrzeba wycofania się mogą być reakcjami, które kiedyś pomagały Cię chronić. W tamtym czasie mogły być potrzebne, ale dziś niekoniecznie służą Ci w ten sam sposób. Ważne jest więc nie tylko zrozumienie, skąd mogły wziąć się takie reakcje, ale również stopniowe uczenie się nowych sposobów odpowiadania na sytuacje, które kiedyś budziły zagrożenie. Tak, aby przeszłe doświadczenia nie musiały już kierować Twoim obecnym życiem.

Jak hipnoza pomaga dotrzeć głębiej?

W rozmowie często opowiadamy o tym, co się wydarzyło, analizujemy sytuacje
i próbujemy znaleźć logiczne wyjaśnienie swoich problemów. To ważna część terapii, ale nie zawsze pozwala dotrzeć do wszystkiego, co przeżywamy. Podczas hipnoterapii sposób kierowania uwagą jest nieco inny. Zamiast skupiać się przede wszystkim na tym, co dzieje się wokół Ciebie, możesz skierować uwagę do własnego wnętrza. Zwykle odbywa się to poprzez stopniowe wyciszenie i ograniczenie bodźców zewnętrznych. Możesz zamknąć oczy, skupić się na głosie terapeuty i własnych odczuciach. W stanie hipnotycznym uwaga może stać się bardziej skoncentrowana, a doświadczenia wewnętrzne wyraźniejsze. Terapeuta może zapytać Cię na przykład: „Co teraz czujesz?”, „Gdzie odczuwasz to napięcie?”, „Co pojawia się w Twoim ciele?”. Zamiast jedynie opowiadać o lęku, możesz zacząć przyglądać się temu, jak go doświadczasz w danej chwili. Zauważać emocje, odczucia w ciele, obrazy i skojarzenia, które się pojawiają. Czasami w takim stanie łatwiej zauważyć coś, co podczas zwykłej rozmowy pozostawało niezauważone. Jedno odczucie może prowadzić do kolejnego skojarzenia, emocji lub wspomnienia. W ten sposób można stopniowo przyglądać się doświadczeniom, które mogą mieć związek z obecnymi trudnościami. Ważnym elementem tej pracy jest integracja wcześniejszych doświadczeń
z tym, kim jesteś dzisiaj. To, co kiedyś było trudne, przytłaczające lub budziło poczucie zagrożenia, możesz ponownie przeżyć w bezpiecznych warunkach, tym razem
z perspektywy dorosłej osoby. Masz dziś inną wiedzę, inne możliwości i możesz spojrzeć
na tamte wydarzenia z nowej perspektywy. Przy wsparciu terapeuty możesz lepiej zrozumieć swoje ówczesne emocje i potrzeby, a także stopniowo oddzielić przeszłe zagrożenie od obecnej rzeczywistości. W ten sposób nie tylko lepiej rozumiesz, skąd biorą się Twoje reakcje, ale możesz również uczyć się nowych sposobów reagowania.
Układ nerwowy ma szansę tworzyć nowe skojarzenia i wzorce, dzięki którym to, co kiedyś wywoływało lęk lub napięcie, nie musi już w taki sam sposób wpływać na Twoje obecne życie. Nie oznacza to, że hipnoza automatycznie odkrywa ukryte wspomnienia albo ujawnia jedną, pewną przyczynę problemu. Pozwala jednak stworzyć inne warunki do poznawania własnych reakcji i emocji – także tych, które trudno uchwycić podczas świadomej analizy.

Pamięć, emocje i ciało – jeden system

Nie jesteś zbiorem oddzielnych elementów. To, co myślisz, czujesz i czego doświadczasz, pozostaje ze sobą w ścisłym związku. Umysł, emocje i reakcje organizmu wzajemnie na siebie wpływają, dlatego trudności nie zawsze da się zrozumieć, przyglądając się wyłącznie myślom. Wyobraź sobie, że przypominasz sobie trudną rozmowę. Możesz poczuć smutek, złość lub niepokój, a jednocześnie zauważyć napięcie w brzuchu, ucisk w klatce piersiowej albo przyspieszone bicie serca. Z kolei sygnały płynące z organizmu mogą wpływać na to, jak odbierasz sytuację i jakie emocje się pojawiają. Dlatego w hipnoterapii uwzględnia się całe doświadczenie człowieka – jego myśli, emocje, wspomnienia oraz odczucia płynące z ciała. Takie podejście pozwala spojrzeć na przeżywane trudności z szerszej perspektywy, lepiej zrozumieć wzajemne zależności i dostrzec to, co może pozostawać niezauważone, gdy skupiamy się tylko na jednym obszarze.

Na czym polega praca podczas hipnoterapii?

Sesja odbywa się w kontakcie z terapeutą. Wykorzystując odpowiednie techniki, kieruje on Twoją uwagę na wewnętrzne doświadczenia. Może to obejmować emocje, wyobrażenia, wspomnienia, odczucia z ciała i skojarzenia. W zależności od potrzeb i przebiegu pracy możliwe jest również przyglądanie się wcześniejszym etapom życia. Nie jest to jednak mechaniczne cofanie się w czasie ani próba odtworzenia przeszłości z fotograficzną dokładnością. Ważne jest to, co pojawia się w Twoim doświadczeniu, jakie emocje temu towarzyszą i jakie znaczenie ma to dla obecnego funkcjonowania. Nie każde wspomnienie czy obraz należy traktować jako dosłowny zapis wydarzenia. Praca z pamięcią wymaga uważności i nie powinna polegać na sugerowaniu, co miało się wydarzyć. Celem jest stworzenie bezpiecznych warunków, w których możesz przyjrzeć się trudnym doświadczeniom, lepiej je zrozumieć i stopniowo zmieniać sposób, w jaki wpływają na Twoje życie.

Metoda H.I.T.T. Wernera Meinholda

W swojej pracy wykorzystuję również metodę H.I.T.T. – Hipnointegracyjną Psychoterapię Głębi, opracowaną przez Wernera J. Meinholda. Jest to podejście łączące hipnozę
z psychologią głębi i analizą biograficzną. Uwzględnia różne obszary ludzkiego doświadczenia: emocje, myśli, obrazy, wspomnienia oraz reakcje ciała. Trzecim istotnym elementem tej metody jest możliwość przyglądania się doświadczeniom z różnych okresów życia i ich znaczeniu dla obecnego funkcjonowania. Nie zakłada ona jednego, identycznego dla wszystkich schematu pracy. Proces jest dostosowywany do indywidualnej sytuacji, potrzeb i możliwości danej osoby. Chcesz dowiedzieć się więcej
o metodzie H.I.T.T.? Poznaj jej założenia oraz podejście terapeutyczne opracowane przez Wernera J. Meinholda. Więcej informacji znajdziesz na stronie Towarzystwa Hipnozy Terapeutycznej i Badań nad Hipnozą

W jakich obszarach hipnoterapia może być pomocna?

Hipnoterapia może być wykorzystywana w pracy nad różnymi trudnościami, ale również w rozwijaniu własnych możliwości. W zależności od indywidualnej sytuacji może wspierać między innymi:

• radzenie sobie z lękami i niektórymi fobiami,
• przepracowywanie trudnych doświadczeń, traumy i żałoby,
• zmniejszanie napięcia, stresu i trudności z odprężeniem,
• budowanie poczucia własnej wartości i pewności siebie,
• rozpoznawanie i zmianę utrwalonych reakcji emocjonalnych,
• poprawę jakości snu,
• radzenie sobie z niektórymi rodzajami bólu i dolegliwościami związanymi ze stresem,
• wzmacnianie koncentracji i efektywności uczenia się,
• rozwijanie kreatywności i wykorzystywanie własnego potencjału,
• przygotowanie mentalne do osiągania celów sportowych,
• pracę nad trudnościami związanymi z nawykami i uzależnieniami,
• przygotowanie do porodu.

Zakres pracy i dobór metod zależą od Twoich potrzeb oraz charakteru zgłaszanych trudności. Nie każda metoda będzie odpowiednia dla każdej osoby, a w przypadku problemów zdrowotnych hipnoterapia nie zastępuje niezbędnej diagnostyki ani leczenia.

Dlaczego ważne jest, komu powierzasz taką pracę?

Hipnoterapia dotyczy bardzo osobistych doświadczeń, emocji i wspomnień. Dlatego ważne jest, aby była prowadzona przez odpowiednio przygotowanego specjalistę, który posiada wiedzę z zakresu psychoterapii lub odpowiedniego obszaru zdrowia psychicznego, zdobytą w toku formalnego kształcenia, takiego jak studia wyższe czy specjalistyczne szkoły psychoterapii, oraz odpowiednie kwalifikacje do stosowania hipnozy terapeutycznej. Nie każda osoba określająca się jako hipnotyzer ma przygotowanie do prowadzenia procesu terapeutycznego. Warto sprawdzić wykształcenie, ukończone szkoły, doświadczenie i przynależność do profesjonalnych organizacji. Równie istotne jest poczucie bezpieczeństwa, zaufanie i możliwość swobodnego komunikowania swoich potrzeb podczas spotkań. Praca z doświadczeniami powinna odbywać się z poszanowaniem Twoich granic i w tempie dostosowanym do Twoich możliwości.

Możesz zacząć lepiej rozumieć siebie

Nie musisz wiedzieć, skąd biorą się Twoje trudności, ani mieć gotowego planu na zmianę. Czasami pierwszym krokiem jest po prostu zatrzymanie się i przyjrzenie temu, czego do tej pory nie potrafiłeś zrozumieć. Być może to, co dziś wydaje Ci się niezrozumiałe, ma swoją historię. Poznanie jej może pomóc Ci inaczej spojrzeć na siebie, swoje doświadczenia
i możliwości, które przed Tobą stoją. Nie musisz pozostawać w tych samych schematach tylko dlatego, że przez lata były częścią Twojego życia. Możesz uczyć się nowych sposobów przeżywania, reagowania i budowania relacji ze sobą oraz innymi.

Tylko SMS

Martyna Koryciak

PSYCHOTERAPEUTA · HIPNOTERAPEUTA

Psychoterapia stacjonarnie w Krakowie oraz online.